انواع دیابت چیست؟
دیابت چند نوع دارد؟
دیابت چند نوع دارد؟
دیابت فقط «قند بالا» نیست. یک طیف از بیماریهاست که همگی یک وجه مشترک دارند:
بدن نمیتواند قند خون را بهدرستی کنترل کند.
کنترل قند خون به هورمونی به نام انسولین وابسته است. مشکل یا از:
-
نساختن انسولین
-
کماثر شدن انسولین
-
یا تخریب تدریجی سلولهای سازنده انسولین
میآید.
بر این اساس، دیابت به چند گروه اصلی تقسیم میشود:
دیابت نوع ۱
مشکل اصلی: بدن به خودش حمله میکند
در این نوع:
-
سیستم ایمنی به سلولهای پانکراس حمله میکند
-
بدن تقریباً هیچ انسولینی تولید نمیکند
معمولاً از کودکی یا نوجوانی شروع میشود، ولی میتواند در هر سنی رخ دهد.
ویژگیها:
-
شروع نسبتاً ناگهانی
-
لاغری، تشنگی شدید، ادرار زیاد
-
نیاز همیشگی به انسولین
دیابت لادا (LADA) – دیابتی که خیلیها نمیشناسند
اینجا دقیقاً همان چیزی است که معمولاً اشتباه تشخیص داده میشود
LADA یعنی:
دیابت خودایمنی با شروع آهسته در بزرگسالی
در این حالت:
-
بدن آهسته و تدریجی به پانکراس حمله میکند
-
فرد در ابتدا شبیه دیابت نوع ۲ به نظر میرسد
-
اما مشکل اصلی، خودایمنی است نه سبک زندگی
معمولاً:
-
بعد از ۳۰ سالگی
-
لاغر یا با اضافهوزن خفیف
-
ابتدا با قرص کنترل میشود
-
اما بعد از چند سال حتماً به انسولین نیاز پیدا میکند
نکته مهم:
اگر LADA را مثل دیابت نوع ۲ درمان کنیم، پانکراس زودتر از کار میافتد.
دیابت نوع ۲
مشکل اصلی: انسولین هست، ولی بدن به آن جواب نمیدهد
در این نوع:
-
انسولین ساخته میشود
-
اما سلولها به آن مقاومت دارند
شایعترین نوع دیابت.
عوامل مهم:
-
اضافهوزن (بهخصوص چربی شکمی)
-
کمتحرکی
-
زمینه ژنتیکی
-
افزایش سن
این نوع:
-
میتواند سالها بدون علامت باشد
-
با اصلاح سبک زندگی قابلکنترل و حتی در مراحل اولیه قابلبرگشت است
دیابت بارداری
دیابتی که فقط مخصوص دوران بارداری است
در برخی زنان:
- هورمونهای بارداری باعث افزایش قند خون میشوند
اغلب بعد از زایمان برطرف میشود
اما:
-
خطر دیابت نوع ۲ در آینده را بالا میبرد
-
کودک هم در آینده در معرض اضافهوزن و دیابت است
دیابتهای ژنتیکی (نادر)
اینجا مسئله نه چاقی است، نه خودایمنی
مثل:
-
MODY
-
دیابت نوزادی
معمولاً:
-
در سن پایین شروع میشوند
-
سابقه خانوادگی واضح دارند
-
درمانشان با دیابت نوع ۱ و ۲ فرق دارد
دیابت ناشی از بیماریهای پانکراس
(که به اشتباه نوع ۲ تشخیص داده میشود)
اگر پانکراس آسیب ببیند:
-
پانکراتیت مزمن
-
جراحی پانکراس
-
سرطان پانکراس
قند بالا میرود چون:
-
انسولین کم میشود
-
آنزیمهای گوارشی هم کم میشوند
این نوع را دیابت نوع 3c مینامند.
دیابت ناشی از دارو یا بیماریهای هورمونی
مثلاً:
-
مصرف طولانی کورتون
-
بعضی داروهای اعصاب
-
بیماریهایی که هورمون استرس زیاد میکنند
پیشدیابت (زنگ خطر)
این هنوز دیابت نیست، اما:
- اگر کاری نکنیم → دیابت میشود
با:
-
اصلاح تغذیه
-
کاهش وزن
-
فعالیت بدنی
کاملاً قابل پیشگیری است.
هر تغییری از آگاهی آغاز میشود.
همراه شما در مسیر بهبود با رویکرد تغذیه و پزشکی فانکشنال در کتونیا.
زهرا گوهری | متخصص تغذیه و رژیم درمانی (ت 11070)
متخصص تغذیه و سبک زندگی در پلتفرم کتونیا
مشاهده پروفایل من در کتونیا (با خانم گوهری بیشتر آشنا شوید • سبک زندگی کتونیا)
