خواب کم واقعاً باعث چاقی میشه؟

چندبار شنیدم که خواب کم باعث چاقی یا ذخیره چربی میشه. دلیل علمیش چیه؟ این به انسولین و هورمون‌های اشتها ربط داره؟

با سلام و وقت بخیر

بله، درست شنیدین

کم‌خوابی می‌تونه باعث چاقی و افزایش ذخیره چربی بشه و این پدیده کاملاً پشتوانه علمی داره. چند مکانیزم مهم که در این فرایند نقش دارن:

۱. تغییر در هورمون‌های تنظیم اشتها (گرلین و لپتین)

:white_check_mark:گرلین (Ghrelin): هورمونی‌ که احساس گرسنگی ایجاد می‌کنه. وقتی خواب کم باشه، مقدار گرلین افزایش پیدا می‌کنه.

:white_check_mark:لپتین (Leptin): هورمونی‌ که از چربی بدن ترشح می‌شه و باعث کاهش اشتها می‌شه. کم‌خوابی باعث کاهش لپتین می‌شه.

:repeat_button: نتیجه: وقتی کم می‌خوابی، بیشتر گرسنه می‌شی ولی سیری رو کمتر حس می‌کنی :left_arrow:پرخوری و چاقی.

۲. افزایش مقاومت به انسولین

خواب ناکافی باعث می‌شه سلول‌های بدن نسبت به انسولین کمتر پاسخ بدن، یعنی:

:white_check_mark:قند خون بالا می‌ره

:white_check_mark:بدن انسولین بیشتری ترشح می‌کنه

:white_check_mark:انسولین زیاد = افزایش ذخیره چربی، به‌ویژه در ناحیه شکم

۳. افزایش کورتیزول (هورمون استرس)

:white_check_mark:کم‌خوابی استرس‌زا هست و باعث افزایش کورتیزول می‌شه.

:white_check_mark:کورتیزول بالا هم باعث ذخیره چربی بیشتر، به‌خصوص در شکم و میل بیشتر به غذاهای پرکالری و شیرین می‌شه.

۴. اختلال در تنظیم پاداش مغز

:white_check_mark:مغز در حالت کم‌خوابی، نسبت به غذاهای پرچرب و شیرین واکنش پاداش قوی‌تری نشون می‌ده.

:white_check_mark:یعنی آدم‌ها بیشتر جذب “فست‌فود” و شیرینی‌ها می‌شن و کنترل خوردن سخت‌تر می‌شه.

نتیجه نهایی:

خواب ناکافی = اشتهای بیشتر + چربی‌سوزی کمتر + ذخیره چربی بیشتر + تمایل به غذاهای ناسالم

سیده ریحانه پورمومنی

مشاور تغذیه و رژیم درمانی

ش.ن.پ:۱۰۰۱۳_ت